International Polar Year

Belgische bijdrage tot het Internationaal Pooljaar (IPY 2007/2008)

1. Wat is hetIPY 2007/2008?
2. Waarom die specifieke belangstelling voor de poolgebieden?
3. Hoe is het IPY georganiseerd?
4. Belgische deelname
5. Belgisch jongerencomité
6. Links naar aanvullende bronnen

1. Wat is het IPY 2007/2008?

1 maart was de lancering van het vierde Het internationale Pooljaar (International Polar Year, IPY 2007/2008), is een initiatief van de International Council for Science (ICSU), officieel durend van . Het duurt officieel van 1 maart 2007 tot 1 maart 2009,, gedurende en omvat dus 2 Arctische en 2 Antarctische zomers.
Deze 4e IPY editie werd voorafgegaan door Het wil een analoog succes boeken als twee vroegere internationale pooljaren (1882/1883 en 1932/1933) en als het International Geophysical Year (IGY, 1958), waar toen een intense uitbarsting van internationaal gecoördineerde, interdisciplinaire, wetenschappelijke onderzoeken en waarnemingen aangaande de aardse poolstreken op gang kwam.
Dit 4e IPY is de grootste en meest ambitieuze inspanning op internationaal niveau met als doel onderzoek te ontwikkelen op en rond beide polen voor onderzoek van de impact van polaire processen op het globale milieu. Resultaten moeten toelaten een duurzame ontwikkeling van de polaire gebieden in een veranderend klimaat veilig te stellen.

2. Waarom die specifieke belangstelling voor de poolgebieden?

De witte oppervlakken en de circulatie van koud water bij de polen spelen een sleutelrol in het globale klimaatsysteem van onze planeet. De poolstreken zijn ook onze eerste waarschuwingssystemen voor klimaatwijzigingen. Het ijs archiveert bovendien het aardklimaat over de geologische tijdvakken heen.
En toch zijn we nog altijd opvallend onwetend over vele aspecten van de werking van het poolklimaat en de interactie hiervan met poolomgevingen, ecosystemen en gemeenschappen. Om enige hoop te koesteren op een beter inzicht te verwerven in het huidige wereldklimaat en wat er in de toekomst kan gebeuren, heeft de wetenschappelijke wereld een beter beeld nodig van de huidige voorwaarden condities aan de polen, hoe deze interageren met oceanen, atmosfeer en landmassa's, en hoe zij deze beïnvloeden. Een IPY in 2007-2008 biedt ook een kans om de komende generatie van jonge aardsysteem-wetenschappers te motiveren en het publiek te doen beseffenzo ver te krijgen dat het beseft hoezeer de koude uiteinden van de aardbol die wij bewonenpolen, wel degelijk een invloed hebben op onze toekomst.
Het International Polar Year (IPY) 2007-2008, vormt derhalve een unieke opportuniteit om onderzoeks- en wetenschappelijke centra bijeen te brengen om de poolwetenschappen te promoten.

3. Hoe is dit IPY georganiseerd?

De hele poolgemeenschap op individueel, nationaal en internationaal niveau (onderzoeksinstellingen, scholen, overheidsorganisaties, ...) werd uitgenodigd om projectvoorstellen voor activiteiten tijdens het IPY te bedenken. Op die manier werden een groot aantal "Expressions of Intents" (EoI’s) (meer dan 870) ingediend en geëvalueerd. De meeste voorstellen werden goedgekeurd en teruggekoppeld naar zes IPY-thema's.

4. Belgische deelname

Na de indiening van ideeën via het Nationaal Comité (Prof. Hugo Decleir, Dr Annick Wilmotte, Celine Dessaucy), werden 33 voorstellen met Belgische deelname goedgekeurd:

Projecten met Belgische coördinatie:

Projecten met Belgische partnerdeelname:

5. Belgisch jongerencomité

Het International Polar Year Youth Steering Committee (IPY-YSC) werd onlangs opgericht in het kader van IPY 2007-2008. Het is de bedoeling jonge onderzoekers en jongeren uit verschillende achtergronden warm te maken voor het IPY-programma. Het is opgevat als een wereldwijde inspanning om de aandacht van de onderzoeksgemeenschap en de interesse van het grote publiek te vestigen op de poolstreken en de problematiek waarmee deze af te rekenen hebben. De YSC bestaat uit afgevaardigden van verschillende landen (o.a. België, Canada, Duitsland, Nieuw-Zeeland, Portugal, Nederland, het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten). Zij staan in voor de terugkoppeling tussen het International YSC en hun eigen nationale Youth Steering Committee.

Het Belgische YSC, dat via het Belgische Poolplatform een oproep voor geïnteresseerden formuleerde, wil een netwerk van jonge poolonderzoekers vormen, een achtergrond voor toekomstige samenwerkingen opzetten en kansen creëren om hun werk te delen met een breder publiek. Samen met mensen uit andere achtergronden (artiesten, studenten, leraars) zullen ze de weg banen naar de poolwetenschap. Vooral jongeren, die niet gemakkelijk toegang krijgen tot wetenschappelijke disciplines, zullen aangesproken worden. Het Belgische YSC vergaderde voor het eerst op 08-06-06 en overlegde toen over deze doelstellingen en mogelijke activiteiten zoals de organisatie van een poolwedstrijd en een tentoonstelling over poolproblematieken (zowel wetenschappelijk als artistiek), gecombineerd met een populariserende wetenschappelijke conferentie. Het Belgische YSC onderhoudt met regelmatige tussenpozen, via audiomeetings, contact met het Internationale YSC om (inter)nationale inspanningen en acties te bespreken

Samenwerking met BE-POLES, de Internationale Poolstichting (IPF) en Jeugd, Cultuur en Wetenschap (JCW) wordt een extra troef voor dit stimulerende project.

Mensen die willen toetreden tot het YSC zijn nog altijd welkom.
Contactinfo: mieke.sterken@UGent.be

6. Links naar aanvullende bronnen